Wspólna własność nieruchomości pojawia się wskutek dziedziczenia lub wspólnego zakupu mieszkania czy działki. Niestety czasem może to niestety prowadzić do konfliktów lub utrudniać podejmowanie decyzji dotyczących sprzedaży, remontu, czy sposobu korzystania z nieruchomości. W takiej sytuacji wielu współwłaścicieli zaczyna szukać sposobu na zakończenie tego stanu. Prawo przewiduje kilka rozwiązań, pomagających uporządkować sytuację majątkową i formalnie zakończyć współwłasność.
Czym jest współwłasność nieruchomości
Współwłasność powstaje wtedy, gdy jedna rzecz należy jednocześnie do kilku osób. Najczęściej dotyczy nieruchomości odziedziczonych w spadku, kupionych wspólnie przez partnerów albo przekazanych w darowiźnie kilku członkom rodziny. Każdy współwłaściciel posiada określony udział, który daje prawo do korzystania z nieruchomości oraz współdecydowania o jej losie.
Podział fizyczny nieruchomości
Jednym ze sposobów wyjścia ze współwłasności jest fizyczny podział nieruchomości. Rozwiązanie to polega na wydzieleniu części odpowiadających udziałom poszczególnych współwłaścicieli. Każda osoba otrzymuje wówczas własny fragment działki lub odrębny lokal. Takie rozwiązanie jest możliwe głównie w przypadku gruntów lub budynków, które można podzielić bez naruszenia przepisów prawa budowlanego i planu zagospodarowania przestrzennego. W wielu sytuacjach konieczne jest sporządzenie projektu podziału przez geodetę oraz jego zatwierdzenie przez odpowiedni urząd.
Spłata pozostałych współwłaścicieli
Często stosowanym rozwiązaniem jest przyznanie całej nieruchomości jednej osobie z obowiązkiem spłaty pozostałych współwłaścicieli. W praktyce oznacza to, że jedna strona przejmuje pełne prawo własności, a pozostali otrzymują równowartość swoich udziałów w pieniądzu. Wysokość spłaty ustala się zwykle na podstawie wartości rynkowej nieruchomości. Niekiedy konieczna okazuje się opinia rzeczoznawcy majątkowego. W sprawach tego typu pomocna bywa kancelaria prawna nieruchomości, która pomaga przygotować odpowiednią umowę lub wniosek do sądu (zapraszamy: kancelaria prawna nieruchomości Warszawa).
Sprzedaż nieruchomości i podział pieniędzy
Gdy żaden ze współwłaścicieli nie chce przejąć całej nieruchomości, możliwa jest jej sprzedaż. Uzyskane środki dzieli się następnie proporcjonalnie do udziałów poszczególnych właścicieli. Taki sposób często stosuje się w przypadku mieszkań lub domów, których nie da się podzielić na niezależne części. Sprzedaż może odbyć się dobrowolnie, jeśli wszyscy współwłaściciele wyrażą zgodę. W przeciwnym razie konieczne okazuje się często postępowanie sądowe.
Zniesienie współwłasności w sądzie
Jeżeli strony nie potrafią się porozumieć, rozwiązaniem pozostaje postępowanie sądowe o zniesienie współwłasności. Sąd analizuje sytuację i decyduje, który sposób zakończenia współwłasności będzie najlepszy. Może zarządzić podział nieruchomości, przyznanie jej jednej osobie ze spłatą albo sprzedaż w drodze licytacji.
Współwłasność nieruchomości nie musi być stanem trwałym. Prawo przewiduje kilka sposobów jej zakończenia – od dobrowolnego porozumienia po rozstrzygnięcie sądu. Wybór odpowiedniej drogi zależy od relacji między współwłaścicielami, rodzaju nieruchomości oraz możliwości jej podziału. Dobrze przygotowane działania prawne pozwalają zakończyć współwłasność w sposób uporządkowany i zgodny z obowiązującymi przepisami.
